ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅੰਕੜਾ ਦਫ਼ਤਰ (NSO) ਨੇ ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਨਵੇਂ ਅੰਕੜੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਬੇਰੋਜ਼ਗਾਰੀ ਦਰ 5.0% ’ਤੇ ਅਪਰਿਵਰਤਿਤ ਰਹੀ ਅਤੇ ਅਗਸਤ ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਰਹੀ। ਪੀਰੀਆਡਿਕ ਲੇਬਰ ਫੋਰਸ ਸਰਵੇ (PLFS) ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਬੇਰੋਜ਼ਗਾਰੀ ਦਰ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਥਿਰਤਾ ਪੇਂਡੂ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਮਾਮੂਲੀ ਬਦਲਾਵਾਂ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਆਈ—ਪੇਂਡੂ ਬੇਰੋਜ਼ਗਾਰੀ ਲਗਭਗ ਸਥਿਰ ਰਹੀ, ਜਦਕਿ ਸ਼ਹਿਰੀ ਬੇਰੋਜ਼ਗਾਰੀ ਵਿੱਚ ਥੋੜ੍ਹਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ।
—
## ਮੁੱਖ ਕਿਰਤ ਬਾਜ਼ਾਰ ਸੰਕੇਤਕ
**ਕੁੱਲ ਬੇਰੋਜ਼ਗਾਰੀ ਦਰ (UR)**
– ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ 5.0% ਰਹੀ, ਜੋ ਅਗਸਤ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਅਪਰਿਵਰਤਿਤ ਹੈ।
– ਸਤੰਬਰ 2025 ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 0.2 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਅੰਕਾਂ ਦੀ ਕਮੀ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ।
**ਪੇਂਡੂ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰ**
– ਪੇਂਡੂ ਬੇਰੋਜ਼ਗਾਰੀ ਲਗਭਗ 4.2% ਰਹੀ, ਜੋ ਅਗਸਤ ਦੀ 4.1% ਦਰ ਨਾਲੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਵੱਧ ਹੈ।
– ਸ਼ਹਿਰੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਮੂਲੀ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ: ਦਰ 6.8% ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੇ 6.9% ਹੋ ਗਈ।
– ਸਾਲਾਨਾ ਤੁਲਨਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਪੇਂਡੂ ਬੇਰੋਜ਼ਗਾਰੀ ਸਤੰਬਰ 2025 ਦੀ 4.6% ਦਰ ਤੋਂ ਘਟ ਕੇ ਸਤੰਬਰ 2026 ਵਿੱਚ 4.2% ਰਹੀ, ਜਦਕਿ ਸ਼ਹਿਰੀ ਦਰ 6.8% ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਵੱਧ ਕੇ 6.9% ਹੋ ਗਈ।
—
## ਲਿੰਗ ਅਧਾਰਿਤ ਰੁਝਾਨ
– ਮਹਿਲਾ ਬੇਰੋਜ਼ਗਾਰੀ ਸਤੰਬਰ ਵਿੱਚ ਥੋੜ੍ਹੀ ਵੱਧ ਕੇ 5.2% ਹੋ ਗਈ, ਜੋ ਅਗਸਤ ਵਿੱਚ 5.1% ਸੀ।
– ਸ਼ਹਿਰੀ ਮਹਿਲਾ UR ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ, ਜੋ 8.9% ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੇ 9.2% ਹੋ ਗਈ।
– ਪੇਂਡੂ ਮਹਿਲਾ UR 3.9% ’ਤੇ ਸਥਿਰ ਰਹੀ, ਜੋ 2026 ਦੌਰਾਨ ਪੇਂਡੂ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਲਈ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸਭ ਤੋਂ ਹੇਠਲਾ ਪੱਧਰ ਹੈ।
– ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਦੀ ਕੁੱਲ UR 4.9% ’ਤੇ ਸਥਿਰ ਰਹੀ। ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ 4.3% ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਵੱਧ ਕੇ 4.4% ਹੋ ਗਈ, ਜਦਕਿ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ 6.1% ਤੋਂ ਘਟ ਕੇ 6.0% ਰਹੀ।
—
## ਕਿਰਤ ਸ਼ਕਤੀ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਅਤੇ ਕਰਮਚਾਰੀ ਆਬਾਦੀ
**ਕਿਰਤ ਸ਼ਕਤੀ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਦਰ (LFPR)**
– 15 ਸਾਲ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਮਰ ਦੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਲਈ ਸਤੰਬਰ ਵਿੱਚ ਆਲ-ਇੰਡੀਆ LFPR 55.5% ਰਹੀ, ਜੋ ਅਗਸਤ ਦੀ 55.6% ਦਰ ਨਾਲੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਘੱਟ ਹੈ, ਪਰ ਸਤੰਬਰ 2025 ਦੀ 55.3% ਦਰ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਹੈ।
– ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਲਗਭਗ 58.0% ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ 50.7% ਰਹੀ।
**ਕਰਮਚਾਰੀ ਆਬਾਦੀ ਅਨੁਪਾਤ (WPR)**
– ਕੁੱਲ ਪੱਧਰ ’ਤੇ 52.7% ’ਤੇ ਕਾਇਮ ਰਿਹਾ।
– ਸ਼ਹਿਰੀ WPR ਵੱਧ ਕੇ 47.2% ਹੋ ਗਿਆ, ਜੋ ਅਕਤੂਬਰ 2025 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਪੱਧਰ ਹੈ।
– ਸ਼ਹਿਰੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਦਰ ਵਧੀ: ਪੁਰਸ਼ WPR 71.0% ਅਤੇ ਮਹਿਲਾ WPR 23.5% ਹੋ ਗਿਆ।
—
## ਸਾਲਾਨਾ ਤਰੱਕੀ ਅਤੇ ਪੇਂਡੂ ਸੁਧਾਰ
– ਪਿਛਲੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੌਰਾਨ ਬੇਰੋਜ਼ਗਾਰੀ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ: ਸਤੰਬਰ 2025 ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਕੁੱਲ UR ਵਿੱਚ 0.2 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਅੰਕਾਂ ਦੀ ਕਮੀ ਆਈ।
– ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਹੋਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਰਹੀ: ਪੇਂਡੂ UR ਵਿੱਚ 0.4 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਅੰਕਾਂ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ।
– ਪੇਂਡੂ ਮਹਿਲਾ UR ਘਟ ਕੇ 3.9% ਰਹੀ—2026 ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਪੇਂਡੂ ਮਹਿਲਾ ਦਰ।
—
## ਪ੍ਰਭਾਵ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ
ਇਹ ਕਿਰਤ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਭਾਵੇਂ ਸਿਰਲੇਖੀ ਬੇਰੋਜ਼ਗਾਰੀ ਦਰ ਸਥਿਰ ਹੈ, ਪਰ ਅੰਦਰੂਨੀ ਬਦਲਾਅ ਪੇਂਡੂ ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਦੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਮਹਿਲਾ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਵਿੱਚ ਸਾਵਧਾਨੀਪੂਰਨ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸ਼ਹਿਰੀ ਬੇਰੋਜ਼ਗਾਰੀ ਵਿੱਚ ਥੋੜ੍ਹਾ ਵਾਧਾ ਅਤੇ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਤੇ ਕਰਮਚਾਰੀ ਆਬਾਦੀ ਅਨੁਪਾਤ ਵਿੱਚ ਮਾਮੂਲੀ ਬਦਲਾਅ, ਕੰਮ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਦੀ ਮੰਗ ਵਿਚਕਾਰ ਤਣਾਅ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ ਕੁੱਲ ਬੇਰੋਜ਼ਗਾਰੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਰਤਾ ਨੂੰ ਕਿਰਤ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀ ਗਤੀਸ਼ੀਲਤਾ ਵਿੱਚ ਲਚੀਲੇਪਣ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਵਜੋਂ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਇਸ ਲਈ ਕਿ ਸਾਲਾਨਾ ਤੁਲਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਸੁਧਾਰ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ।
This article is AI-generated content. Please verify the information independently before taking any action based on this article.
